KAYABAŞI

VAZİFE MALÜLLÜĞÜ VE İDARİ POLİSLİK DAVALARI

VAZİFE MALÜLLÜĞÜ VE İDARİ POLİSLİK DAVALARI
VAZİFE MALÜLLÜĞÜ VE İDARİ POLİSLİK DAVALARI

“Vazife Malüllüğü”, kamu görevlileri ile erbaş ve erlerin görevlerini yapmakta iken gerek görevlerinin çeşitli sebep ve tesiri ile gerekse işyerlerinde meydana gelen kazalar nedeniyle yürüttükleri görevleri yerine getiremeyecek derecede “malul” olmaları veya hayatlarını kaybetmeleri halinde haklarında uygulanacak hükümlerin belirlendiği bir statüdür. EGM personelinden de görevi başında yaralanan personelden  Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği uyarınca C, D ve E dilimi sağlık şartlarını taşıyanların vazife malulü sayılarak idari polis olmaya hak kazanmaktadır.  


Kamu görevlisinin görevini yapamayacak duruma gelip gelmediğinin belirlenmesinde ise ilgili tarafından yürütülen hizmetin niteliği ve çalışma koşulları önem taşıdığından, bu konuda kamu görevlisinin görev yaptığı kurumca çıkarılan özel bir düzenleme var ise bu düzenlemenin de dikkate alınması gerekmektedir.

 

5434 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu'nun 44. maddesinde, her ne sebep ve suretle olursa olsun vücutlarında hasıl olan arızalar veya düçar oldukları tedavisi imkansız hastalıklar yüzünden vazifelerini yapamayacak duruma giren iştirakçilere malul denileceği ve haklarında bu Kanunun malullüğe ait hükümlerinin uygulanacağı, 45. maddesinde malullüğün, iştirakçilerin vazifelerini yaptıkları sırada vazifelerinden doğmuş olması halinde buna vazife malullüğü ve bunlara uğrayanlara da vazife malulü denileceği kurala bağlanmıştır.

Aynı Yasa'nın 50. maddesinde iştirakçilerin her çeşit malullüklerinin ve ihtisasa taalluk eden hastalıkların kurulusu tam olan hastanelerin sıhhi heyetlerinin raporu ile belirtileceği öngörülmüş, ayrıca bu tür hastanelerin bulunmadığı yerlerde raporların nasıl düzenleneceği de madde metninde belirtilmiş, 51. maddesinde ise vazife malullüklerinin vazifeden dogmus olduklarının raporla anlaşılamaması halinde bunların 45. maddedeki sebep ve Sartlar altında doğduğu ve 48. maddedeki hallerin de bulunmadığının tüzükte gösterilecek usul ve belgelere göre belirtileceği kural altına alınmıştır.

Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği 03 Ocak 2018 tarihli Resmi Gazete ile değişmiş olup, yeni Yönetmeliğin “''Vazife Malullügü ve İdari Polislik'' kenar başlıklı 17. Maddesi şöyledir:

a) Görevleri sırasında veya görevlerinden dolayı uğradıkları kaza veya saldırı sebebiyle ya da görevin sebep ve tesiri ile yaralanan veya sakat kalanlar ile Emniyet Teşkilatında bütün hizmet sınıflarında görev yapmakta iken fiili askerlik görevini ifa etmek üzere aylıksız izne ayrılanlardan, askerlik hizmetini ifa ederken görevin sebep ve tesiri ile yaralanan veya sakat kalan personelin tedavileri 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 105 inci maddesi hükümlerine göre sağlanır.

b) Bu kapsamdaki personelin vazife malullüğü talebi olması durumunda; bu Yönetmelik hükümlerine uygun olacak şekilde alınmış olan son durum ve dilim belirtir sağlık kurulu raporları ile birlikte tüm sağlık dosyaları sağlık komisyonunca incelenir. Bütün hizmet sınıfları için C, D ve E dilimi sağlık şartlarını taşıyanların sağlık dosyaları, değerlendirilmek ve karara bağlanmak üzere Personel Dairesi Başkanlığı aracılığı ile Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir.

(2) Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından vazife malullüğüne karar verilenlerden, vazife malulü olarak çalışmaya devam edenler birimlerinin faal görevleri dışında kalan diğer görevlerde sivil olarak çalıştırılır.

(3) Sosyal Güvenlik Kurumunca vazife malullüğü ile birlikte vazife malulü olarak çalışmaya devam edebileceğine karar verilenlerin talepleri halinde; Emniyet Hizmetleri Sınıfı personel idari polisliğe veya durumlarına uygun kadrolara, Emniyet Hizmetleri Sınıfı harici diğer hizmet sınıflarındaki personel ise durumlarına uygun kadrolara Genel Müdür onayı ile aktarılırlar. Psikiyatrik hastalıklar açısından D dilim sağlık şartlarını, tüm branşlar için E dilimi sağlık şartlarını taşıyan Emniyet Hizmetleri Sınıfı personel idari polisliğe aktarılamaz."


Yeni düzenleme ile D ve E dilimi yanında C sağlık dilimine giren polis memurlarının vazife malulü sayılacağı açık bir şekilde düzenlenmiştir. Yukarıda düzenlemesine yer verilen hükümler uyarınca, Sosyal Güvenlik Kurumunun, öncelikle davacının mevcut rahatsızlığının vazifesinden kaynaklanıp kaynaklanmadığının tespiti bakımından bir değerlendirme yapacağı, vazifesinden kaynaklandığının belirlenmesinden sonra bu kişilerin görevlerini yapamayacak duruma gelip gelmediklerinin tespiti noktasında da Emniyet Teşkilatı Sağlık Sartları Yönetmeliğinin ilgili hükümlerinin dikkate alması ve vazife malullüğü konusunu özel olarak düzenleyen Yönetmeliğin 17. maddesi hükümlerini göz önünde bulundurması gerekeceği kuşkusuzdur.

Uygulamada görevi başında zarar gören özellikle polis memurları için açılan davalarda idare mahkemelerince ilgilinin sağlık durumunun Yönetmelik uyarınca hangi sağlık dilimine girdiğine yönelik hakem hastane tayine dilerek yada Adli Tıp Kurumunun bilirkişiliğine müracaat edilerek rapor alınmakta ve bu rapor uyarınca karar verilmektedir.Nitekim, polis davası avukatı olarak takip ettiğimiz bir dosyada (Ankara 3. İdare mahkemesi, 2020/619 Mahkemece; "Olayda, davacı vazife malulü olup olmadığının belirlenmesi amacıyla sağlık kurulu raporu alınmak üzere Mahkememizce Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi'ne sevk edilmiş ve 25/02/2021 gün ve 992 sayılı kurul raporu ile davacının durumunun Genel cerrahi açısından ETSSY EK-3.4 bölüm C dilimi 9. Maddeye uyar, Gastroentoloji açısından ETSSY EK-3.1 bölüm C dilimi 14. maddesine uyar, Ortopedi  açısından ETSSY EK-3.9 bölüm A dilimi 1(a) maddesine uyduğunun belirtildiği görülmüştürBuna göre; her ne kadar, 5434 sayılı Kanun'da vazifesini yapamayacak duruma giren iştirakçiler malul kabul edildiği için, davacının "malul" kabul edilemeyeceği gerekçesine dayanılarak işlem tesis edilmiş ise de, yukarıda aktarılan Yönetmeliğin 17. maddesine göre (C) dilimi sağlık şartına sahip olanların; vazife malulü sayılmaları ve istekleri halinde idari polis olarak istihdam edilebilme olanaklarının bulunması karsısında, vazife malullüğü hakkında Kurumca bu yönden bir değerlendirme yapılması gerekmekte olup, davacının malul olmadığı gerekçesiyle tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmamaktadır." şeklindeki gerekçe ile işlemin iptaline hükmedilmiştir.

Uygulamada genellikle hakem hastane tayin edilerek rapor alınması yaygın ise de, üniversite hastanelerinden alınan raporların da yeterli görülerek işlemin iptal edildiği vakidir. Takip ettiğimiz bir başka dosyada Ankara 16. İdare Mahkemesi, 2020/1261sayılı dosyada "olayda, davacının mevcut rahatsızlığının 11/12/2000 tarihinde meydana gelen yaralanmaya bağlı olduğu hususunda taraflar arasında ihtilaf bulunmadığı, Bursa Uludağ  Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Hastanesi'nce düzenlenen 03/02/2020 tarihli rapordaki bulgulara göre davacının (C) dilimine uygun olduğu anlaşıldığından, görevi esnasında yaralanması nedeniyle meydana gelen rahatsızlığı devam eden ve bu rahatsızlığından dolayı Emniyet Teşkilatı Sağlık Sartları Yönetmeliğinin "C dilimine" uygun olduğu sabit olan davacının Yönetmeliğin 17. maddesinde yer alan Sartları sağladığı anlaşıldığından, davacının (C) dilimine uygun olduğundan bahisle malul olmadığı yolunda tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır." denilerek üniversite hastanesinden alınan C dilimi sağlık raporu yeterli görülmüştür.

Sonuç  olarak, vazife başında görevi nedeniyle zarara uğrayan yada malul olan kamu görevlilerinin ilgili Yönetmelikte aranan sağlık dilimi şartlarını taşımaları halinde malulen emekli olma yada idari polisliğe geçiş yapma gibi yasal olanakları mevcut olabilecektir. Bu gibi durumlarda özellikle SGK'nın katı tutumunun açılacak idari dava ile aşılabileceği bir yana A grubu üniversite hastanelerinden alınacak sağlık raporları da uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecektir. 


Av. Sadi KAYABAŞI 

Paylaş:
Son Blog Yazıları
1 Haziran 2024 Cumartesi
Adli Yargı İlk Derece Mahkemesi Adalet Komisyonları tarafından yapılan zabıt katipliği sözlü sınavları öncesinde, sınav komisyonlarınca sınavda sorulacak soruların önceden hazırlanması ve tutanağa bağlanması, her adaya sorulan soruların kayda geçirilmesi ve adayların verdiği yanıtlara hangi komisyon...
30 Mayıs 2024 Perşembe
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun "Aday Sürücülük" başlıklı 17. maddesinde; 12.7.2013-6495/22 md.) İlk defa sürücü belgesi alanlar en az bir yıl süre ile aday sürücü olarak kabul edilirler. Aday sürücülüğün süresi, aday sürücülerin sürücü belgelerinin iptal edilme ve yeniden sürücü belgesi a...
30 Mayıs 2024 Perşembe
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 1. maddesinde, ticari faaliyet çerçevesinde yapılan teslim ve hizmetlerin katma değer vergisine tabi olduğu hükme bağlanmış, 10. maddesinin (a) bendinde; mal teslimi ve hizmet ifası hallerinde, malın teslimi veya hizmetin yapılması vergiyi doğuran olay kaps...